GEÇMİŞTE GÖLE’YE HİZMET EDEN KARADENİZLİLER
Mithat   TAHTALI
25.10.2019

 


Devletimizin Cumhuriyetin ilk yıllarında ve sonralarında toprağı kendi nüfusunu besleyemeyen Doğu Karadeniz Bölgesinden bir kısım insanlarımıza ülkenin kimi yerlerinden toprak dağıtarak oralara iskân etmiş olduğunu biliyoruz. Bir kaç örnek vermek gerekirse Şavşat Muş Bulanık İlçesinde, Artvin Madenler Köyü Adana Şar köyünde, Çaykaralılar,Van Özalp Dönerdere köyünde,Gökçeada’ya sonraki yıllarda Kıbrıs’a,Hatay Kırıkhan ilçesine ve Rize Çamlıhemşin ve çevresinden bir kısım halk da Göle İlçesinin birkaç köyünde toprak verilerek gönüllülük esasına göre iskan edilmişler.1940’lı 50’li 60’lı yıllarda Göle Çarşısı’nda 250-300 civarında esnaf mevcut imiş.Çalışkan ve cesur Karadenizliler burada çalışıp zengin olup burada faydalı hayırlı eserler bırakıp çoğu da dışarıya ülkenin çeşitli büyük şehirlerine göç etmişler.Çok azı da mesleklerini dededen,babadan devir alıp halen devam ettirmekteler.Benzer durumlara kısmen Ardahan ve Kars’ta da rastlanır.Örneğin Hopa Kökenli Vatan Kompitür de Ardahan’da ticaret yapmış ve buraya bir okul yaptırmıştır.Ben bu yazımda birkaç gün önceki Göle gezimden de faydalanarak Göle’yi anlatmaya çalışacağım.
 
Göle’ye şimdi gitmeme sebep olan da buradaki kahramanlardan bir olan Halil Akçay emimdir. Halil emi şimdi 93 yaşında olup aslen Yusufeli Yamaçüstü ‘ÇÖRGENS’ köyündendir. Annesi ile eşi İspir Ahlatlı köyü Tahtalı sülalesindendir. Halil Amca pek çok Karadenizli gibi oraya geçim derdi yüzünden gitmiş. Giderken şimdi merhum bulunan iki kardeşini de götürmüş. Göle Kuzupınarı ‘KONK’ köyünden ARAS ailesi geniş güçlü varlıklı ve sevilip sayılan bir aile olup Halil eminin yakın akrabalarıdırlar. Bunların da ilk yıllarda Halil emmiye sahip çıkmaları kol kanat germeleri olmuş. Bu iyiliklerini unutmadığı için ara sıra Göle’deki ve bu köydekilerini ziyaret edip dualarını alır. Ben de kendisini bu vesile ile götürüp gezdirirken gördüklerimi duyduklarımı burada dostlarla paylaşmak istedim.
 
Halil Akçay emi burada 1960-84 arası 25 yıl bulunmuş. Hancılık yapmış. Fırıncılık yapmış. Otel İnşa etmiş ki zamanın Göle’sinde en kaliteli ve tek oteli AKÇAY OTELİ imiş. Modern Binalar yapmış ve Hakimler Savcılar Alaydaki kimi subaylar lojman yerine burada ikamet etmişler.Orman İnşaatlarını ve Cami İnşaatlarını Halil amca yaptırmış.MSP yi Gölede kurmuş ve gidene kadar İlçe Başkanlığını yapmış.Göle Merkez Cami Derneğine Başkan olup bugün çok güzel olan cami eserine imza atmış.
 
1960’lı yılarda merhum Erdoğan Balmumcu Göle Orman İşletmesinde ilk Ormancılık yıllarını geçirmiş.1976 yılında Artvin Orman Bölge Müdürlüğü ve 1980 de Orman Ürünleri Sanayii Genel Müdürlüğü yapan aslen Hopalı bulunan Karadeniz’in bu yiğit evladı Göle’de gerçekten zor bir işi başarıp kalıcı sevaplı bir eser bırakmış. Karıncadüzü Bölge Şefi iken köylülerin kaçak kesim yapa yapa neredeyse bitirdikleri ormanda son kalan 3-5 ağacı da kestirip söktürüp arazinin tamamını traktörle sürdürmüş. O yıllarda fidanlıklar bulunmadığı için buğday eker gibi çam tohumlarını serptirip fidanları büyüterek kocaman bir orman meydana getirmiş. Düşünün Göle 2000M. Rakımdadır. Hayvancılık ile geçimini sağlayan halka karşı fidanları çitle çevirip yıllarca koruyup adeta çocukları adam edeceksiniz. Bugün Göle’ye girişte sağ taraftaki kocaman genç orman işte bu uzun soluklu ve imkansızlıklar içinde ortaya çıkan bir eser. Tıpkı Ardahan’daki Cemal Tural Paşanın orada Tugay Komutanı iken diktirdiği şimdiki adıyla Cemal Paşa Korusu gibi.

Bugün çoğumuzun tanıdığı Karadenizli ünlü İşadamı Ali Ağaoğlu Orta Okulu Göle’de okumuş. Babası orada önce Fırıncı sonra da Nalburiye işi yapıyormuş.

Hopalı Hüseyin Gedikoğlu merhum Göle’deki iz bırakan işadamları arasında bulunuyor. Kuzupınarı köyündeki akrabalarımızdan Yusuf Ağa Hopa’da terzilik yapmakta bulunan Hüseyin beyi çocuklara terzilik öğretmesi için köye getirmiş. Biraz zaman sonra Köyden Göle’ye göç eden merhum Gedikoğlu önce nakliye ve daha sonra diğer serbest ticaret işleri ile iştigal edip çok zengin olunca İlçeye çok büyük bir ilkokul yaptırıp hediye etmiş. Bugün Hüseyin Gedikoğlu İlk Öğretim Okulu Göle’de eğitime hizmet vermektedir.

Göle’de iz bırakan Ormancılardan biri de 1980 li yılların başında Göle Orman İşletme Müdür Yardımcılığı görevinde bulunan ve Artvinlilerce de çok tanınıp sevilen aslen Trabzon Vakfıkebirli merhum Abdurrahman Ofluoğlu kardeşimiz olduğunu gözlemledim. Rahmetli arkasında çok iyi hatıralar ile anılıyor. Mekânı cennet olsun inşallah.

Abdurrahman beyden birkaç yıl önce de Şavşatlı emekli Orman Baş Müfettişlerinden Fethi Demirel Bey’dir. Fethi Bey Göle Orman İşletmesinde Depolar Bölge Şefliği yapmış ve Abdurrahman Bey gibi dürüstlüğü ve hemşerilerine halkına sahip çıkması ile anılmaktadırlar.

Göle eskiye göre şimdi çok gelişmiş. Bunu en iyi gözlemleyebilen Halil emi oldu elbette. Şehrin önde gelen insanlarından Karadenizli Çamlıbel Kerestecilik Atölyesi’nin sahibi Payi Yıldız ve oğullarıdır. Payi Beyi’n dedesi Çamlıhemşin ilçesinin bir köyünden Göle’nin bir köyüne devletçe yerleştirilen 200-300 Karadenizli aileden biridir. Ailenin bir kısmı İstanbul’da işlerine devam etmekte ise de Payi Bey bugün 82 yaşında pala bıyıklı bir işadamı delikanlıdır.

Allah ülkemizin kalkınması ileri gitmesi için kahramanca çalışıp hem kendine ve hem de çevresine faydalı olan inanların eksikliğini göstermesin. Hüseyin Gedikoğlu, Abdurrahman Ofluoğlu ve Erdoğan Balmumcu beylere Allah rahmet eylesin. Halil Akçay, Payi Yıldız ve Fethi Demirel beylere sağlıklı hayırlı uzun ömürler versin inşallah.25.10.2019
Mithat TAHTALI

muhmithat@mynet.com  

Bu makale 617 kez okundu.

Yazarın Diğer Yazıları
Bu Habere Yapılan Yorumlar ( 0 )
08Haber Yazarlar
Sevil Işık TOPARSLAN
GÜLDEN TAŞ
www.08haber.com
Anasayfa - Künye - Foto Galeri - Rehber - Üyelik - Ziyaretçi Defteri - BizeYazın - İletişim - Webtv - 08 Röportaj - Haber Slayt - Güncel - Politika - Eğitim - Röportaj - Yaşam - Sağlık - Magazin - Spor - Kültür - Sanat - Çevre - Ekonomi - Teknoloji - 08Tv Canlı Yayın
Copyright © 2009 Tüm Hakları Saklıdır. [All Rights Reserved] 08 Radyo Televizyon Yayıncılık ve Organizasyon A.Ş.'ye aittir.
Dere Mah. Halitpaşa Cad. No:45/2 - ARTVıN - Telefon: (466) 212 68 56
E-Posta: radyo08@hotmail.com